Wat zegt de Arbowet over lockerkasten? Dit moet je weten als werkgever
Wat zegt de Arbowet over lockerkasten?
In veel werkomgevingen is het gebruik van lockerkasten vanzelfsprekend: medewerkers bergen er hun persoonlijke bezittingen op, kleden zich om of scheiden werkkleding van privé-outfits. Maar is het plaatsen van lockerkasten nu eigenlijk verplicht volgens de Arbowet? En zo ja, onder welke omstandigheden? In deze blog leggen we precies uit wat de wet zegt, wanneer een lockerkast verplicht is, en hoe je als werkgever aan de eisen voldoet.
Lockerkasten en de Arbowet: de kern
De Arbeidsomstandighedenwet (Arbowet) stelt algemene regels op die gericht zijn op het beschermen van de veiligheid, gezondheid en het welzijn van werknemers. Hoewel de wet niet op elk detailniveau voorschriften geeft, verwijst hij wel naar de meer concrete Arbobesluit- en Arboregeling-documenten.
Voor lockerkasten zijn vooral de volgende principes van belang:
- Werknemers moeten zich hygiënisch kunnen omkleden als zij werkkleding dragen die vuil of schadelijk kan zijn.
- Er moet sprake zijn van scheiding tussen werkkleding en privé-kleding als de werkzaamheden daar om vragen.
- Persoonlijke bezittingen van medewerkers moeten veilig kunnen worden opgeborgen.
Dat betekent: in veel branches zijn lockerkasten dus geen luxe, maar een wettelijke vereiste.
Wanneer is een lockerkast verplicht?
De verplichting om lockerkasten te plaatsen hangt samen met de aard van het werk en de risico’s voor de werknemer. In het Arbobesluit staat het volgende:
“Indien de aard van het werk of het dragen van werkkleding daartoe aanleiding geeft, worden doeltreffende maatregelen genomen ter beschikkingstelling van geschikte kleedruimten.”
— Arbobesluit, Artikel 3.90
Hieruit volgen de volgende situaties waarin lockerkasten doorgaans verplicht zijn:
|
Werksituatie |
Lockerkast verplicht? |
Toelichting |
|
Werk met vuile of schadelijke stoffen |
✅ Ja |
Werkkleding moet gescheiden worden van privé-kleding |
|
Werken in wisseldiensten met omkleedmomenten |
✅ Ja |
Medewerkers moeten zich kunnen omkleden en spullen veilig opbergen |
|
Werk zonder speciale werkkleding |
❌ Nee, niet verplicht |
Maar wél aan te raden voor comfort en privacy |
|
Bouwplaatsen, magazijnen, industriële werkvloeren |
✅ Ja |
Veelal verplicht i.v.m. persoonlijke beschermingsmiddelen (PBM’s) |
|
Kantooromgeving zonder fysieke belasting |
❌ Nee |
Alleen verplicht als werknemers zich moeten omkleden |
Scheiding van schoon en vuil: de ‘dubbele’ lockerkast
In sectoren waar medewerkers in aanraking komen met schadelijke stoffen, vuil of bacteriën (zoals in de zorg, voedingsmiddelenindustrie of chemische sector), schrijft de wet voor dat werkkleding gescheiden moet worden opgeborgen van privé-kleding. Dit voorkomt kruisbesmetting en draagt bij aan een veilige werkomgeving.
Hiervoor zijn zogeheten dubbele lockerkasten of schoon-vuil-scheidingskasten ontwikkeld: met twee compartimenten gescheiden door een verticale wand.
Meer weten? Bekijk onze speciale lockerkasten voor industrie en zorg.
Toepassing in de praktijk: wie is verantwoordelijk?
De verantwoordelijkheid voor het naleven van de Arbowet ligt bij de werkgever. Deze moet ervoor zorgen dat de werkplek voldoet aan alle vereisten – dus ook op het gebied van kleed- en opbergvoorzieningen.
In de praktijk zijn de volgende personen vaak betrokken:
- HR-managers → Stellen beleid op rondom kledingvoorschriften en hygiëne
- Preventiemedewerkers → Zetten risicobeoordelingen om in praktische voorzieningen
- Facility managers → Regelen de aanschaf, plaatsing en indeling van de lockerkasten
Het is belangrijk dat deze partijen samenwerken bij de inrichting van omkleedruimtes en de keuze voor het juiste type lockerkast.
Belangrijke kenmerken voor Arbo-conforme lockerkasten
Als je lockerkasten aanschaft om aan Arbowetgeving te voldoen, let dan op de volgende kenmerken:
|
Eigenschap |
Waarom belangrijk |
|
Afsluitbaar |
Voorkomt diefstal of ongewenste toegang |
|
Ventilatieopeningen |
Voorkomt geurvorming, belangrijk bij werkkleding |
|
Schoon/vuil-scheiding |
Verplicht in sectoren met besmettingsrisico |
|
Geschikte afmetingen |
Medewerkers moeten kleding en tas goed kwijt kunnen |
|
Duurzaam materiaal |
Bestand tegen intensief dagelijks gebruik |
Veelgestelde vragen over lockerkasten en de Arbowet
Zijn lockerkasten ook verplicht voor tijdelijke krachten?
Ja, als de werkomstandigheden het vereisen (denk aan bouwvakkers op projectbasis), geldt de Arboverplichting ook voor tijdelijke medewerkers.
Mag ik mijn medewerkers vragen hun spullen zelf mee te nemen (bijvoorbeeld sporttas)?
Nee. Als lockers wettelijk verplicht zijn, ben je als werkgever verantwoordelijk voor het aanbieden van een geschikte voorziening.
Hoeveel lockerkasten moet ik voorzien?
Dat hangt af van het aantal medewerkers en het rooster (ploegendiensten). Er moeten voldoende lockers zijn zodat niemand hoeft te delen.
Praktijkvoorbeeld: lockerkasten in een distributiecentrum
In een groot logistiek bedrijf werken dagelijks meer dan 200 medewerkers in wisseldiensten. Ze dragen veiligheidsschoenen, helmen en speciale jassen. De werkgever is daarom wettelijk verplicht om voldoende kleedruimte en afsluitbare lockers te bieden. Men kiest voor metalen lockerkasten met ventilatie, een kledingroede en dubbele vakverdeling. Hiermee voldoet het bedrijf volledig aan de Arbowet én verhoogt het de medewerkerstevredenheid.
Conclusie: Arbowet + lockerkast = verplicht in veel werksituaties
De Arbowet maakt duidelijk: als de aard van het werk daarom vraagt, zijn kleedvoorzieningen én lockerkasten niet optioneel, maar een plicht. Werkgevers die te maken hebben met werkkleding, beschermingsmiddelen of hygiënische eisen, moeten passende lockerkasten aanbieden. Door te investeren in degelijke, Arbo-conforme lockerkasten, voorkom je boetes bij controles én laat je zien dat je serieus werk maakt van een veilige werkomgeving.